خیلی از مبتلایان به چاقی و افزایش وزن از سردردهای میگرنی شكایت دارند.
آنان از طرف دیگر در هنگام مراجعه به كلینیك‌های چاقی نگران آن هستند كه رژیم غذایی و كاهش وزن باعث تشدید سردرد‌های میگرنی گردد. مطالعات قبلی نشان داده‌اند كه چاقی و بویژه چاقی شكمی ‌باعث افزایش ریسك بیماری‌های قلبی، دیابت و برخی از بیماری‌های دیگر می‌شود. سوال این است كه ارتباطی بین افزایش وزن و سردردهای میگرنی وجود دارد؟
مطالعه‌ای كه اخیرا توسط محققین دانشگاه كالیفرنیا انجام گرفته، نشان داده است كه خطر ابتلا به میگرن در افراد ۲۰ تا ۵۵ ساله كه دارای اضافه وزن و بویژه دارای چاقی شكمی‌هستند، افزایش می‌یابد. در این مطالعه، چاقی شكمی‌ از طریق اندازه‌گیری اندازه دور كمر، مورد بررسی قرار گرفت و چاقی كلی بدن نیز بر اساس نمایه توده بدنی (نسبت وزن به مجذور قد) مورد مطالعه قرار گرفت.
در این مطالعه كه روی بیش از ۲۲ هزار نفر انجام گرفت، افراد مورد مطالعه از نظر ابتلا به میگرن و یا هر نوع سردرد شدید مورد بررسی قرار گرفتند. نتایج این مطالعه نشان داد كه سن، جنس و چگونگی توزیع چربی در بدن ازعوامل خطر ابتلا به میگرن هستند.
براساس نتایج این مطالعه، افراز۲۰ تا ۵۵ ساله كه اندازه دور كمر بزرگ‌تری داشتند، نسبت به افرادی كه اندازه دور كمر كمتری داشتند، بیشتر احتمال ابتلا به حملات میگرن را داشتند. ۳۷درصد از زنانی كه دارای چربی اضافه در نواحی شكم بودند، بروز میگرن را گزارش كردند، در حالی كه در مردان نیز۲۰درصد بروز میگرن در افرادی كه دارای چاقی شكمی‌بودند گزارش شد كه این ارقام در مقایسه با آنان كه دوركمر متناسب داشتند، بیشتر بود. جالب است بدانید چاقی شكمی‌ در زنان پس از حذف اثرات چاقی كلی بدن، بروز حملات میگرنی را به میزان ۳/۱ برابر افزایش می‌دهد.
نتایج این مطالعه به اهمیت سنین جوانی و میانسالی و شیوع جنسیتی با احتمال ابتلای بیشتر خانم‌ها تاكید دارد. علاوه بر این چاقی و افزایش وزن بویژه چاقی شكمی‌ احتمال بروز حملات میگرنی را افزایش می‌دهد. اما خوشبختانه نتایج مطالعات نشان داده است كه كاهش وزن و بویژه كاهش تجمع توده چربی در ناحیه شكم برای افراد جوانی كه سابقه ابتلا به میگرن داشته‌اند و بویژه برای زنان، سودمند خواهد بود. البته ذكر این نكته ضروری است از آنجا كه معمولا افراد چاق دارای یك وابستگی به مواد قندی ساده می‌باشند نوسانات ناگهانی میزان قند خون اعم از استفاده فراوان مواد قندی ساده و یا از طرف دیگر گرفتن رژیم‌های سخت كه توام با حذف وعده‌های غذایی و كاهش قند‌خون هستند، باعث تشدید حملات میگرنی می‌شوند.
▪ نكته عملی: چاقی و بویژه چاقی شكمی‌ در سنین جوانی و میانسالی بخصوص در خانم‌ها ریسك بروز حملات میگرنی را افزایش می‌دهد . از طرف دیگركاهش وزن و رژیم‌های غذایی منطقی كه با كاهش وزن تدریجی و با برنامه منظم همراه هستند در بهبود حملات سردرد میگرنی كمك‌كننده خواهند بود.

دكتر حمیدرضا فرشچی
متخصص تغذیه و فوق تخصص دیابت و چاقی